काठमाडौं । असोज ९ गतेदेखि ११ गतेसम्म देशका विभिन्न क्षेत्रमा भारी वर्षा हुनसक्ने चेतावनीबीच धार्मिक गुरु तथा ज्योतिषी दीपक सुवेदीले प्राकृतिक विपत्तिको जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै नागरिकलाई उच्च सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेका छन्।
संवादका क्रममा सुवेदीले पछिल्लो समय सामाजिक सञ्जालमा वर्षा र सम्भावित विपत्तिबारे विभिन्न सूचना फैलिरहेको भन्दै आधिकारिक मौसम सूचना र सरकारी चेतावनीलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने बताए। उनले विशेषगरी पहाडी क्षेत्रमा पहिरो तथा तराई क्षेत्रमा बाढीको जोखिम बढ्न सक्ने भएकाले अनावश्यक यात्रा नगर्न सुझाव दिए।
सुवेदीले ज्योतिषीय दृष्टिकोणबाट असोज महिनाको वर्तमान ग्रहस्थितिलाई वर्षा तथा प्राकृतिक घटनासँग जोडेर विश्लेषण गरेका छन्। उनका अनुसार कुम्भ राशिमा चन्द्रमा, राहु तथा मीन राशिमा शनिको अवस्थालगायत ग्रहहरूको सम्बन्धका कारण जलसम्बन्धी घटना बढ्नसक्ने उनको ज्योतिषीय आकलन छ। उनले यस्तो अवस्था असोज १२ गते दिउँसोसम्म रहने दाबी गरेका छन्।
उनले विशेषगरी तत्कालीन मध्यपश्चिम र पश्चिमाञ्चल क्षेत्रतर्फ बढी वर्षाको सम्भावना देखिएको बताएका छन्। यद्यपि उनले सम्भावित क्षतिको निश्चित परिमाण भने तोकेनन्। बरु आफू प्राकृतिक विपत्तिको विषयमा केही आशावादी रहेको बताउँदै नागरिकलाई सावधानी अपनाउन आग्रह गरे।
उनका अनुसार पहाडी क्षेत्रमा पहिरो तथा भू–क्षय र तराई क्षेत्रमा बाढीको जोखिमलाई विशेष ध्यान दिन आवश्यक छ। अत्यावश्यक कामबाहेक असोज १२ गतेसम्म लामो यात्रा नगर्न र यात्रा गर्नैपर्ने अवस्था आएमा पर्याप्त सावधानी अपनाउन उनले सुझाव दिए।
दशैंमा भने भारी वर्षाको सम्भावना कम
यस वर्षको दशैं हिले हुने हो कि भन्ने चिन्ताबीच सुवेदीले दशैंको समयमा अत्यधिक वर्षाको सम्भावना भने आफूले नदेखेको बताए। उनका अनुसार दशैंका दिनसम्म मौसम तुलनात्मक रूपमा सहज हुनसक्नेछ।
नेपालमा पछिल्ला वर्षहरूमा दशैंको समयमा समेत वर्षा हुने र ‘हिले दशैं’को अवस्था देखिने गरेको प्रसंगमा उनले असोज महिनाको प्रकृति र मौसममा आएको परिवर्तनबारे चर्चा गरे। दशैंलाई उनले धार्मिक तथा सांस्कृतिक रूपमा शक्तिको आराधना र प्रकृतिप्रतिको सम्मानसँग जोडेर व्याख्या गरे।
सुवेदीले नवरात्रका नौ दिनलाई साधना, संयम र सात्त्विक आहारका लागि महत्वपूर्ण समयका रूपमा लिनुपर्ने धारणा राखे। उनले दशैंको धार्मिक पक्षलाई केवल टीका र खानपानमा सीमित नगरी परम्पराको अर्थ र उद्देश्य बुझ्नुपर्ने बताए।
उनले प्राकृतिक विपत्तिलाई धार्मिक दृष्टिकोणबाट समेत व्याख्या गर्दै प्रकृति संरक्षण, वातावरणप्रतिको जिम्मेवारी र मानवीय व्यवहारमा सुधार आवश्यक रहेको धारणा राखे। प्राकृतिक घटनालाई केवल धार्मिक कारणबाट व्याख्या गर्नुभन्दा नागरिकले व्यावहारिक रूपमा जोखिम न्यूनीकरणका उपाय अपनाउनुपर्ने आवश्यकता पनि यस प्रसंगमा देखिन्छ।
सुवेदीले आफ्नो ज्योतिषीय विश्लेषणलाई वैज्ञानिक मौसम पूर्वानुमानभन्दा फरक विधि भएको उल्लेख गर्दै मौसमविद्हरूले वैज्ञानिक आधारमा मौसमको अवस्था विश्लेषण गर्ने र ज्योतिषीहरूले ग्रह–गोचरका आधारमा आफ्नो निष्कर्ष निकाल्ने बताए।
उनले अन्त्यमा प्राकृतिक विपत्तिको समयमा नागरिकले सरकारी सूचना, मौसम पूर्वानुमान तथा सुरक्षा निर्देशन पालना गर्नुपर्नेमा जोड दिँदै अत्यावश्यक अवस्थामा बाहेक जोखिमपूर्ण यात्रा नगर्न आग्रह समेत गरेका छन् ।
